Sızıntı Dergisi - page 33

AĞUSTOS 2013
415
mücadele ederken mast hücrelerinden eozinofilleri
ve nötrofilleri yardıma çağıran kimyevî (kemotaktik)
maddeler salgılanır. Dokulardaki mast hücrelerinin
bazofillerden oluştuğu ve vücuda giren mikroplara
cevap için o bölgeye yönlendirildiği düşünülmekte-
dir.
Kandaki bazofil ve mast hücrelerinin temel vazifesi,
alerjiye sebep olan çeşitli maddelerin ve parazit solu-
canların (helmint) enfeksiyonlarına cevap için oluş-
turulan antikorları (IgE) bağlamaktır. Vücuda giren
yabancı maddelere bağlanmış olan IgE’lere tutunan
bazofil ve mast hücreleri ise, bunların üzerine muh-
teviyatlarını boşaltarak, zararlıları öldürme ve temiz-
leme vazifesini yerine getirir.
Eozinofiller
Mast hücrelerinden gelen yardım çağrısına koşan
hücrelerden biri, eozinofillerdir; bunlar akyuvarla-
rın % 1–6’sını teşkil eder. Kan dolaşımında 8–12 saat
kalan eozinofiller, kendilerine ihtiyaç duyulduğunda
dokularda 12 gün bile fonksiyon icra edebilir. Vücuda
zararlı fakat yutulamayacak kadar büyük olan pa-
razit solucan gibi canlılarla karşılaşıldığında daha
hususi donanımlı bu hücreler devreye girer. T hücre-
lerinden, nötrofillerden ve monosit/makrofajlardan
salgılanan birçok molekül, eozinofilleri uyarıp aktive
eder. Böylece eozinofiller hemen o bölgeye toplanır,
parazit solucanın etrafını sarar, onları öldürecek
muhteviyatlarını boşaltarak, vücudu onlardan temiz-
lemeye çalışır.
Trombositler
Trombositler, disk şeklinde çekirdeksiz 1–3μm ça-
345
pındaki kan hücreleridir. Kemik iliğinden üretilen
milyonlarca trombosit kana salınır ve 5–10 günlük
ömrü boyunca kendisine verilen vazifeyi yerine ge-
tirebilmek için 100.000 kilometre yol kat eder. Trom-
bositlerin en mühim vazifesi, birbirlerine ve tahrip
edilen damardan açığa çıkan kolajen dokuya yapı-
şarak kanamaları durdurmaktır. Böylece derimizin
veya damarımızın küçük bir yırtılmayla kanamasının
ve kan kaybından ölmemizin önüne geçilmesinde va-
zifelidirler. Bu temel vazifeye ilâveten, vücuda giren
zararlıların temizlenmesinde de iş görürler. Bakteri,
mantar, virüs ve sıtma paraziti gibi hastalık yapıcı
mikropları farklı alıcılarıyla tanıyıp, onlarla tanecik-
lerinde depolanan mikrop parçalayıcı enzimler vası-
tasıyla mücadele ederler.
Netice olarak; bağışıklık sistemini teşkil eden
hücreler, Cenab-ı Hakk’ın Kuddûs isminin memurları
gibi çalışır. Bunun tezahürü olarak, makrofajlar ve
nötrofiller vücuda giren hastalık yapıcı yabancı hüc-
releri, tümör hücrelerini, ölü ve kangren olmuş do-
kuları temizler. Savunma hücrelerinden daha büyük
bir mikroorganizma vücuda girdiğinde, onu yakala-
yıp etrafını sarararak, ortadan kaldıracak eozinofil-
lere küçücük çaplarıyla ters orantılı muhteşem bir
temizlik işi gördürülmektedir. Bu gözle bakıldığın-
da kâinatta lüzumsuz ve faydasız tek bir maddenin
ve kirliliğin bulunmadığı, bulunsa da Allah’ın (celle
celâluhu) Kuddûs isminin cilvesi olarak temizlendi-
ği, ibretle bakanlar tarafından müşahede edilecektir.
Bu temizliğe bazofil ve mast hücreleri, hattâ asıl işi
bu olmasa da, İlâhî emirleri dinleyen trombositler
yardımcı olmaktadır.
Kaynaklar
- Abul K. Abbas.
Cellular and Molecular Immunology.
- Clemetson K.
The role of platelets in defence against
pathogens –
Schattauer - 2011
- Engelmann B, Massberg S.
Thrombosis as an intravascular
effector of innate immunity.
Nat Rev Immunol. 2013
Jan;13(1):34-45.
- Garraud O, Hamzeh-Cognasse H, Cognasse F.
Platelets
and cytokines: How and why?
Transfus Clin Biol. 2012
Jun;19(3):104-8.
- Sarsılmaz A.
Ben Hasan’ın Bağışıklık Sistemiyim,
Sızıntı
2001; 268.
Trombositlerin en mühim vazifesi,
birbirlerine ve tahrip edilen damardan
açığa çıkan kolajen dokuya yapışarak
kanamaları durdurmaktır. Böylece
derimizin veya damarımızın küçük bir
yırtılmayla kanamasının ve kan kay-
bından ölmemizin önüne geçilmesin-
de vazifelidirler.
Kan pıhtılaşması
Trombositler
Fibrin
İmmün sistem hücreleri
Bazofil
Nötrofil
Eozinofil
Trombositler
Monosit
Lenfosit
1...,23,24,25,26,27,28,29,30,31,32 34,35,36,37,38,39,40,41,42,43,...52
Powered by FlippingBook